بيماري يبوست ، و يا همان خشكي مزاج Constipation يك نوع اختلال دستگاه گوارشي مي باشد كه به صورت دفع سخت همراه با درد و سختي مي باشد و در هر سني، از كودكي تا سنين پيري ديده مي شود.

 

بعضي اشخاص فكر مي كنند كه دچار يبوست شده اند، به خاطر اينكه هر روز دفع مزاج ندارند. به هر حال كساني دفع طبيعي دارند كه 3 بار در روز و يا 3 بار در هفته دفع مزاج دارند. يبوست يك علامت است، نه بيماري. غالبا اكثر افراد يك بار يبوست را تجربه كرده اند و اين به علت رژيم غذايي فقير از نظر تغذيه اي مي باشد. اكثرا بيماري يبوست موقتي و گذرا مي باشند.

 

علت اصلي آن كندي در سرعت عبور مواد دفعي از روده بزرگ است كه منجر به جذب بيشتر آب مواد دفعي شده و در نتيجه مدفوع خشك تر مي شود و عاملين آن از كم آبي و مصرف كم فيبر غذايي تا بيماري هايي مثل ديابت، كم كاري تيروئيد و تومورهاي روده بزرگ متفاوت مي باشد

 

علل تشديد كننده آن شامل:

 

1.كم نوشيدن آب و مايعات ديگر

 

2.كمبود سبزي، سالاد و ميوه در رژيم غذايي

 

3.نداشتن تحرك و عدم فعاليت فيزيكي مناسب با هر سن و سالي

 

4.خوردن بعضي از دارو هاي كاهنده فشار خون و چربي خون

 

5.ساير علل مثل افزايش سن، حاملگي، افسردگي، بيماري هاي روده تحريك پذير، مصرف مواد مخدر مثل متادون، ترياك و ترامادول

 

نكته مهم در مورد بيماري يبوست

پروسه دفع مواد دفعي يك پروسه بسيار حساس و وقت گير و پيچيده مي باشد كه از مرحله خوردن مواد غذايي از دهان تا مرحله جذب مواد غذايي در معده و روده باريك و بزرگ تا دفع از طريق مقعد تداوم دارد. اما گذشت از مراحل بالا، مهم ,زمان مناسب جهت دفع مي باشد و هرگز نبايد اين مرحله با عجله و سريع اتفاق بيفتد. معمولاً افراد بعد از بيدار شدن از خواب و يا بعد از خوردن صبحانه احساس دفع مي نمايند كه زمان بسيار مناسبي است و بهتر است اين كار در منزل و قبل از رفتن به سركار اتفاق بيفتد زيرا در محيطهاي كاري زمان و توالت مناسب و بهداشتي پيدا نمي شود و اين خود منجر به نگه داشتن عمل دفع و ايجاد يا تشديد يبوست مي شود. پس يكي از مهم ترين نكات تاثير از مواد غذايي، آب و فيبر، داشتن زمان مناسب و مشخص براي دفع است و اين بهتر است كه مكرر و بدون زمان مناسب اقدام به دفع شود، پس سعي كنيد در محيط مناسب و بهداشتي و مطبوعي درتوالت منازل خود اقدام نماييم كه اين خود كمك بزرگي به عمل دفع و جلوگيري از يبوست ميباشد.

 

روش درمان

روش درمان براساس علت يبوست تعيين مي شود. در ابتدا بايد رژيم غذايي فردِ مبتلا اصلاح شود. چنانچه جواب مناسب گرفته نشد، از داروهاي مليّن و به ترتيب از داروهاي بي ضرر، كم ضرر و داروهاي محرك شروع مي كنند تا به نتيجه? مطلوب برسند. در صورت امكان، قطع داروهايي كه منجر به يبوست مي شود از راه هاي درمان است. درمان كم كاري تيروئيد و ساير بيماري ها بايد انجام شود.

 

برخي از مليّن هاي معروف عبارتند از هيدروكسيد منيزيم، روغن هاي معدني مانند پارافين، داروهاي گياهي مانند صبر زرد، حب الذهب، سنا، سي لاكس و اسپرزه، مليّن هاي اسموتيك مانند لاكتولوز، بيزاكوديل و روغن كرچك.

 

توصيه هاي تغذيه اي براي كاهش يبوست:

 

• روزانه 8 10 ليوان مايعات مصرف كنيد، مثلاً هر يك ساعت يك بار 1 ليوان آب بخوريد.
• آلو يا آب آلوي گرم مليّن است. ساير ميوه هاي مليّن شامل:انجير، انگور، هندوانه، توت فرنگي، گلابي، زردآلو، زيتون، هلو، آب سيب، كيوي و….
• به، سيب و موز نخوريد.
• رژيم غذايي شما بايد مبتني بر پرهيز باشد. براي اين منظور، نان و غلات سبوس دار و حبوبات و ميوه و سبزي مصرف كنيد. مي توانيد روزانه يك قاشق مرباخوري سبوس برنج همراه با آب بخوريد. (رژيم پُرفيبر در بيماراني كه علتِ يبوست آن ها اختلالات نورولوژيك است، نمي تواند مؤثر باشد)
• روزانه حداقل 5 واحد ميوه و سبزي تازه مصرف كنيد.
• اسپرزه يك مليّن حجم دهنده? مدفوع است كه آب موجود در روده را جذب مي كند و سبب افزايش حجم مدفوع و دفع آن مي شود. بايد اسپرزه همراه با مقادير زيادي آب يا ساير مايعات خورده شود. (به ازاي هر قاشق چاي خوري، 240 سي سي يا يك ليوان مايعات بخوريد)
• در گذشته در طب سنتي كردستانات استفاده? شبانه? يك قاشق چاي خوري روغن زيتون پيش از خواب براي درمان يبوست توصيه مي شده كه البته ميزان، مقدار و مدت استفاده هميشه تابعي از شرايط، وضعيت و شدت بيماري بوده است.
• روغن كرچك هم به دفع كمك مي كند، ولي استفاده? آن در بلندمدت سبب كاهش جذب كلسيم و ويتامين هاي محلول در چربي مثل A, D, E, K مي شود.
• داروي سنا، دانه? كتان، شنبليله، و ريواس براي يبوست توصيه مي شود. (سنا بيشتر از 2 بار در هفته توصيه نمي شود)
• نعنا و چاي بابونه سبب كاهش علايم يبوست مي شود.
• چاي پررنگ نخوريد.
• در مدتي كه يبوست داريد، ماست نخوريد و به جاي آن شير بنوشيد.
• مرزه و دارچين استفاده نكنيد.
• بيشتر غذاهايي كه با نان سبوس دار خورده مي شود مصرف كنيد و كمتر برنج بخوريد.
• از استرس و اضطراب خود بكاهيد.
• حتماً فعاليت بدني داشته باشيد. روزانه دست كم 30 دقيقه پياده روي كنيد.
• برقراري نظم براي دفع داشته باشيد و به محض احساس دفع، اجابت مزاج انجام گيرد.

 

تعريف هموروئيد ترومبوزه ( هموروئيد خارجي )

هموروئيد خارجي يكي ديگر از بيماري هاي مقعدي مي باشد كه امروزه بسيار شايع شده است، همانگونه كه در مورد هموروئيد معمولي مي دانيم كه در سنين متوسط رو به بالا بوجود مي آيد. علاوه بر بيماري هموروئيد داخلي يك نوع بيماري ديگر به نام هموروئيد ترومبوزه وجود دارد، همانطور كه از اسمش پيداست اين بيماري در قسمت خارج از مقعد مي باشد.
همانگونه كه هموروئيد معمولي توضيح داده شد، شروع آن از قسمت داخلي مقعد يا ركتوم مي باشد كه رگ هاي بالشتيك نقش بالشتك را دارند و هموروئيد داخلي هستند، آنها به تدريج اندازه شان بزرگ شده و مشكل زا مي شوند اما در اينجا در داخل هيچ اتفاقي نيافتاده و در بيرون مقعد، در اطراف مقعد و در قسمت پوستي اين اتفاق مي افتد.

علل هموروئيد ترومبوزه

ترومبوزه به معناي لخته مي باشد، معمولاً فرد به دليل فعاليت هاي سنگين و شديد، برداشتن يك جسم سنگين، يا يك فشار يا يك استرس روحي دچار اين بيماري مي شود. در كتاب هاي درسي جراحي به ندرت از اين موضوع ياد شده ولي در تجربه كاري بسيار شايع مي باشد و وقتي از مريض پرسيده مي شود، مشاهده مي گردد طي يك روز تا يك هفته قبل از شروع اين بيماري، افراد يك استرس سنگين را پشت سر گذاشته اند.
 
علايم هموروئيد خارجي

شدت علايم بستگي به اندازه هموروئيد دارد و معمولا بواسير خارجي داراي علايم زير مي باشد
خارشدرد مقعدوجود يك توده دردناك در لبه مقعد ( معمولا بصورت ناگهاني بوجود مي آيد)حتما در بررسي بيمار بايستي به مسايلي مثل آبسه يا دمل مقعدي و فيشر يا شقاق توجه نمود.
 
شروع هموروئيد خارجي يا ترومبوزه

شروع اين بيماري به اين گونه است كه بيمار شب به راحتي خوابيده و صبح يا نيمه شب با احساس درد و تورم در اطراف ناحيه مقعد از خواب بيدار مي شود و وقتي به آن ناحيه دست مي زند متوجه برجستگي در ناحيه لبه ي بيروني مقعد مي شود كه در واقع به دليل پاره شدن وريد هاي قسمت بيروني مقعد، خونريزي در آن منطقه ايجاد مي شود و به دليل بافت سفت اطراف آن، خونريزي محدود شونده است، هر چند كه مي تواند از يك گندم تا يك گردو بزرگ شود ولي محدود شونده است، ولي بافت شرياني وريدي فشار خاص خودش را دارد همان فشار خون معمولي كه سعي مي كند توسعه دهد ولي از آن طرف بافت پوست و بافت پيوندي اطراف آن مانع مي شود و تضاد بين اين 2 باعث يك درد نبض دار شده كه تحملش بسيار براي بيمار سخت مي باشد.

هموروئيد ترومبوزه در تمام سنين اتفاق مي افتد، مخصوصاً در سنين جواني و پركاري، در اين سنين هم فعاليت، هم استرس و هم زور زدن هاي بيشتري دارند. مريض همانگونه كه گفتيم با يك درد ناگهاني و يك توده در ناحيه اطراف مقعد مراجعه كرده كه در معاينه كاملاً مشخص مي باشد و مريض مانع از لمس كردن توده توسط پزشك مي شود چون درد زيادي دارد.

روش هاي درمان سريع و قطعي بواسير خارجي

براي درمان سريع و خلاص شدن از اين بيماري بايد طبق تشخيص پزشك يكي از روش هاي درماني انجام شود. بعد از بررسي ميزان پيشرفت بيماري و نوع و درجه آن توسط دكتر هموروئيد معمولا يكي از روش هاي زير براي برطرف كردن اين عارضه پيشنهاد مي شود:

ليزر

يكي از روش هاي قطعي براي درمان سريع بواسير خارجي بدون جراحي، استفاده از ليزر است. اين روش كه در زماني كوتاه و در كلينيك انجام مي شود، بسيار رضايت بخش بوده و عوارض عمل سنتي را به دنبال ندارد. همچنين در روش درمان هموروئيد با ليزر بيمار درد و خونريزي را احساس نخواهد كرد و نيازي به بيهوشي و بستري در كلينيك نيست. با مشاهده فيلم ليزر بواسير مي توانيد با نحوه انجام اين روش آشنا شويد.

رابربند

يكي ديگر از روش هاي درمان اين عارضه، قطع جريان خونرساني به زائده هموروئيد است كه به آن رابربند گفته مي شود. در اين روش يك حلقه لاستيكي به دور هموروئيد انداخته مي شود و بعد از گذشت حدوداٌ يك هفته زائده بواسيري سياه شده و مي افتد كه معمولا همراه با درد زيادي است. البته از رابربند نمي توان به عنوان درمان قطعي بواسير خارجي استفاده كرد.

اسكلروتراپي

يكي از روش هاي قديمي براي درمان سريع بواسير يا هموروئيد است كه باعث كاهش سريع التهاب اين بيماري مي شود. اسكلروتراپي تزريق نوعي ماده مخصوص در رگ هاي خوني بواسير است كه منجر به كوچك شدن و بهبود تورم آنها مي شود. اين روش بصورت سرپايي انجام مي شود و انجام آن درد و ناراحتي به دنبال ندارد.

درجات و تقسيم بندي انواع هموروئيد | بيماري بواسير

درجات و انواع هموروئيد يا همان بواسيربيماري هموروئيد يا بواسير به صورت خيلي پيشرفته نيست و درجات بسيار متعددي را ميگذراند تا به جلو برود كه معمولاً درجه هاي اين بيماري به 4 درجه تقسيم مي كنند.
 
هموروئيد يا بواسير درجه اول

درجه اول كه شروع بيماري هست به علت بد كار كردن شكم و يبوستهاي طولاني بيمار دچار خون ريزي مي شود كه اين امر خيلي هم شايع مي باشد و همه ي افراد در طول دوران زندگي به اين مورد دچار مي شوند اگر به اين مورد زور رسيدگي شود، و از پمادهاي ضد هموروئيد كه نقش چرب كننده دارند و نيز يك مقدار ملين كننده هاي مدفوع استفاده شده از نشستن بيش از حد و پرهيز شود اين امر كمك مي كند كه اين بيماري پيشرفت نكند اگر اين اقدامات انجام نشود مرحله 1 وارد مرحله 2 مي شود.
 
هموروئيد يا بواسير درجه دوم

مرحله 2 غير از خون ريزي كم كم فرد بيمار حس مي نمايد كه دور معقدش يك سري ظواهر پيدا شده كه هرچقدر ميزان نشستن روي دستشويي و فشار آوردن بيشتر باشد اين ظواهر بزرگ تر و بزرگ تر و به تدريج پيش مي روند كه اين ظواهر در مرحله 2 بلافاصله كه فرد بيمار دستشويي مي كند به داخل ركتوم بر مي گردد، اين مرحله هم قابل درمان مي باشد كه شامل پمادهاي مختلف، مليٌن ها و استفاده ازفيبر غذايي مي باشد، اما اگر اين مرحله هم طي نشود كه اكثراً رعايت نمي كنند وارد مرحله 3 مي شود.
 
بواسير يا هموروئيد درجه سوم

اين زائده اي كه بيرون مي آيد ديگر خودش داخل نمي رود و بايد با دست فشار آورده شود تا داخل رود. اين مورد خون ريزي هاي زيادي دارد و شروع به درد مي كند، خارش دارد، مريض احساس دفع كامل نمي كند، مدفوع كرده ولي احساس رضايت نمي كند، چون مدفوع كردن احساس رضايت به انسان مي دهد اما با وجود اين زائده احساس رضايت ندارد و فكر مي كند به صورت كامل خالي نشده و دوباره ميخواهد برگردد و به دستشويي برود. در اين موارد آن زائده هايي كه بيرون مي آيند حتما بايد برداشته شوند در قديم روش هاي مختلفي بوده كه شايع ترين آن ها جراحي با چاقو بوده كه در يكي دو دهه اخير جراحي با ليزر كار رو راحت تر نموده است.
 
هموروئيد يا بواسير درجه چهارم

مرحله 4  مرحله اي است كه وقتي اين زائده بيرون مي آيد حتي با دست هم بر نميگردد كه به اين حالت بيرون زدگي مي گويند، در اين حالت حتماً بايد جراحي صورت بگيرد.
 
جراحي ليزر هموروئيد

جراحي هموروئيد با ليزرنكته اي كه در جراحي هاي معمولي نياز هست كه بدانيم اين است كه حتماً بايستي بيمار در بيمارستان بستري شود و بيهوش شود و همچنين 2 هفته از محل كار و زندگي خود دور شده كه اين مورد براي مريض و محل كار او مساله ساز مي باشد، بعد از جراحي تمام بيماراني كه قبلاً جراحي با چاقو انجام دادند  خاطرات بسيار بدي از اين مساله داشته و از دردهاي بسيار زياد، از گذاشتن توپي در داخل معقد كه همگي اين پروسه را بسيار دردناك ياد مي كنند و كساني كه 20 30 سال پيش از اين گونه جراحي ها انجام داده اند اين پروسه هميشه تكرار شدني بوده و هست و همه هم با بدي ازش ياد مي كنند. اما اخيراً با كاربرد ليزر در اين ناحيه و در بيماريهاي هموروئيد فوق العاده كار را راحت نموده اند.
امروزه از ليزرهايي استفاده مي نمايند كه به راحتي كار برش را در حداقل ممكن و با كمترين صدمه انجام داده  تا خون ريزي ها قابل كنترل باشند. در ضمن محيط كاملاً خشك  بوده و ديگر نيازي به تامپون يا توپي كه بعد از عمل بسيار براي بيمار دردناك است نخواهد بود، مدت دوران بعد از عمل فوق العاده راحت طي مي شود، هرچند كه يك زمان خاصي از مريض خواهد گرفت ولي براي مريض بي دردسرتر و راحت تر مي باشد

چرا از ليزر در درمان بيماري هموروييد استفاده ميشود ؟

بعد از انجام جراحي روتين در ناحيه مقعد بعلت زخم ايجاد شده , التهاب بعد عمل و آسيب بافتهاي اطراف , درد و ناراحتي زياد و گاهي عوارضي در محل عمل ايجاد ميشود و بهبودي زخم تا هفته ها طول كشيده و نياز به مراقبت و استراحت وجود دارد كه خودبخود در كيفيت زندگي فرد تاثير منفي ميگذارد . هدف از استفاده از انواع دستگاه ليزر در جراحي هموروييد به حداقل رساندن درد و ناراحتي و عوارض بيمار و كوتاه كردن زمان بهبودي و استراحت ميباشد . استفاده از ليزر براي درمان تمام انواع بيماريهاي نشيمنگاه و مقعد مانند فيستول , كيست مويي , فيشر يا شقاق ممكن ميباشد. براي درمان هموروييد در هر مرحله از پيشرفت آن ميتوان از ليزرهاي مختلف استفاده كرد.

چگونه ميتوان بيماري بواسير يا هموروييد را با ليزر درمان كرد ؟

روش قطعي و رسمي درمان هموروييد يا بواسير برداشتن كامل آن با جراحي و بستن رگهاي آن با بخيه ميباشد در نهايت ميتوان زخم بجا مانده را باز گذاشت تا خودبخود بهبود پيدا كند و يا آن را با بخيه زدن ترميم كرد . همانطور كه گفته شد اين جراحي عوارض و گرفتاريهاي مخصوص بخود را براي بيمار ايجاد ميكند.